SARUHANLI - Saruhanlı Toplum Sağlığı Başkanı Dr. Rabia Kapan, 4-10 Ocak 2015 tarihleri arasında gerçekleştirilecek 68. Verem eğitim ve Propaganda Haftası nedeniyle yaptığı basın açıklamasında, Tüberküloz basillerinin çoğunlukla akciğerlerde hastalık oluşturulduğunu, akciğerler dışında ise kemik, eklem, beyin, böbrek, sindirim sistemi ve omurga gibi çeşitli organ ve sistemleri de tutabildiğini bildirterek, Tüberküloz hastalığı uygun enfeksiyon kontrol önlemleri alındığı takdirde önlenebilen, uygun tedavi ile tamamen düzelebilen (iyileşebilen), hastalardan sağlıklı kişilere bulaşabilmesi nedeniyle toplum sağlığını ilgilendiren önemli bir enfeksiyon hastalığıdır. Tüberküloz hastalığına halk arasında Verem hastalığı' adı verilmektedir. Dedi.
-Verem tedavi edilebilir bir hastalıktır.-
Tüberküloz hastalığı genellikle sessiz bir başlangıç gösterdiğini ifade eden Dr. Kapan, şunları kaydetti; Kronik bir tablo vardır. Solunum sistemi semptomları, hastalığa spesifik olmayan sistemik semptomlar ve akciğer dışı diğer organ bulguları görülebilir. Tüberküloz semptomları ve hastalığın ciddiyeti, çok hafifle hayatı tehdit eden tablo arasında değişebilir. Semptomlar/bulgular lokal veya sistemik olabilir. Tüberküloz hastalığı herhangi bir organ veya dokuyu tutabilir. Solunum Sistemi Bulguları; öksürük, balgam çıkarma, hemoptizi (kan tükürme), göğüs ağrısı, sırt-yan ağrısı, nefes darlığı ve ses kısıklığıdır. Sistemik Bulgular; ateş, gece terlemesi, halsizlik, çabuk yorulma, iştahsızlık, kilo kaybı, çocuklarda kilo alamama ve hastalığın olduğu organa özgün bulgulardır (lenfadenopati, hematüri (idrarda kan görülmesi), eklemde şişlik vb. ). Tüberküloz hastalığının kesin tanısı balgamda tüberküloz basillerinin gösterilmesi ile konulur. Hastanın yakınmaları ile hastalıktan şüphelenilir. Hastanın değerlendirilmesinde kapsamlı bir tıbbi yaklaşım gerekir. Hastanın öyküsü, fizik muayene bulguları, akciğer filmi, tüberkülin cilt testi ile hastalıktan şüphelenilir ve bakteriyolojik ya da histolojik inceleme ile tanı kesinleştirilir. Toplum sağlığı merkezi verem birimlerinde (verem savaşı dispanserleri) tanı işlemleri, tedavide kullanılan ilaçlar ve takip ücretsizdir. 2-3 haftadan uzun süren öksürükte tüberkülozdan şüphelenilmelidir. Tüberküloz hastalığının kesin tanısı, balgamda tüberküloz basillerinin gösterilmesi ile konulur.
-Tüberküloz basili (mikrobu) nasıl bulaşır?-
Tüberküloz hastalığının tüberküloz hastasından sağlam kişiye aksırırken ve öksürürken solunum yoluyla bulaşabildiğini dile getiren Kapan, Verem mikrobu, güneş görmeyen ortamlarda havada uzun süre canlı kalabilir. Güneşten gelen ultraviyole ışınları verem mikrobunu kısa sürede öldürür. En bulaştırıcı olan hastalar tedavi görmemiş, balgam mikroskobisinde tüberküloz basili müspet (ARB pozitif) olan akciğer ve larinks (gırtlak) tüberkülozu hastalarıdır. Hastalar öksürürken, hapşırırken ve konuşurken basiller (mikroplar) havaya saçılır. Sağlıklı kişiler bu mikropları solunum yoluyla alırlar. Hasta ile yakın ve uzun süreli teması olan kişilere bulaşma riski fazladır. Bunlar; aile bireyleri, aynı evi paylaştığı arkadaşları, işyeri arkadaşları, askeri birliklerde veya hapishanelerde koğuş arkadaşları olabilir. Bulaşma için genellikle verem hastası olan bir kişi ile belirli süre birlikte yaşamak gerekir. Alınan basiller kişiyi hastalandırmaksızın vücutta saklı kalır ve vücut direncinin düştüğü bir anda hastalık oluşabilir. Hastalık gelişme riskinin en yüksek olduğu dönem basil vücuda alındıktan sonraki ilk iki yıldır. İlk iki yılda %5, sonrasında %5 olmak üzere, yaşam boyu hastalık gelişme riski %10`dur. Tüberkülozlu hastaya uygun süre tedavi verildikten sonra bulaşma riski ortadan kalkar. Dedi.
